ကုလသမဂၢအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ Antonio Guterres

ရိုဟင္ဂ်ာ အၾကပ္အတည္းေျဖရွင္းေရး အိႏၵိယအေနနဲ႕ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ကို ၀ိုင္း၀န္းကူညီပံ့ပိုးဖို႔ ကုလသမဂၢအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ Antonio Guterres က သူရဲ႕ အိႏၵိယ ခရီးစဥ္အတြင္း ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

ေဒသတြင္း ခဲြျခားဆက္ဆံခံေနရတဲ့ လူမႈအသိုင္းအ၀ိုင္းရွိေနျခင္းအားျဖင့္ အၾကမ္းဖက္သမားေတြကို ဖိတ္ေခၚရာေရာက္ေနတယ္လို႕လည္း အဂၤါေန႕က နယူးေဒလီမွာျပဳလုပ္တဲ့ ကမၻာလံုးဆိုင္ရာ စိန္ေခၚမႈေတြအေၾကာင္း ေဟာေျပာပဲြမွာ Antonio Guterres က သတိေပး ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။

မအင္ၾကင္းႏိုင္က အျပည့္အစံုကို ဆက္လက္တင္ျပမွာပါ။

အဂၤါေန႔က နယူးေဒလီၿမိဳ႕ေတာ္ the India Habitat Center မွာ Global Challenges, Global Solutions ဆိုတဲ့ ကမၻာလံုးဆိုင္ရာ စိန္ေခၚမႈနဲ႕ ေျဖရွင္းမႈေခါင္းစဥ္နဲ႕ ကုလအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ရဲ႕ အိႏၵိယ လူငယ္ထုနဲ႔ ေတြ႕ဆံုေဟာေျပာပဲြမွာ ရိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္အေရး ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံကို လူသားခ်င္းစာနာမႈဆိုင္ရာ အကူအညီေပးဖို႔ အိႏၵိယကို Antonio Guterres က အခုလုိ တိုက္တြန္းခဲ့ပါတယ္။

“အိႏၵိယအေနနဲ႕ ဘာလုပ္ႏိုင္သလဲဆိုရင္ ရိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ေတြကို ကူညီလက္ခံထားတဲ့ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံကို ပံ့ပိုးေပးပါ။ အဲဒီမွာ မုတ္သုန္မိုးကာလ ျဖစ္ေနတဲ့အတြက္ လူသားခ်င္းစာနာမႈဆိုင္ရာ ဒုကၡအက်ပ္အတည္း ႀကီးႀကီးမားမား ရင္ဆိုင္ေနရပါတယ္။ ဒုကၡသည္ေတြအတြက္ ကုလသမဂၢအေနနဲ႕ အေထာက္အပံ့ေတြ အႀကီးအက်ယ္ကူညီထားေပမယ့္လည္း လံုေလာက္မႈ မရွိပါဘူး။ သူတို႔ကို ကူညီႏိုင္ဖို႔ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ကို ေထာက္ပံ့ဖို႔ လိုပါတယ္။”

လြန္ခဲ့တဲ့ႏွစ္ေတြတုန္းက ဒုကၡသည္မ်ားဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢ မဟာမင္းႀကီး တာ၀န္ကို ထမ္းေဆာင္စဥ္ သူ႕အေနနဲ႕ ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းကို အႀကိမ္မ်ားစြာ သြားေရာက္ခဲ့ခ်ိန္မွာ ရိုဟင္ဂ်ာေတြ ဖိႏွိပ္ခံရမႈအေျခအေနကို သူကိုယ္တိုင္ ေတြ႕ခဲ့ရတယ္လို႔လည္း Antonio Guterres ကေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္ရဲ႕ အေတြ႕အႀကံဳကိုေျပာျပရရင္ ကမၻာေပၚမွာ ရိုဟင္ဂ်ာေတြေလာက္ ဆိုးဆိုး၀ါး၀ါးခဲြျခားခံရတဲ့ အသိုင္းအ၀ိုင္းမ်ဳိး က်ေနာ္ မေတြ႕ဘူးပါဘူး။ သူတို႔မွာ လြတ္လပ္စြာသြားလာခြင့္ မရွိဘူး။ ရြာတရြာနဲ႕ တရြာ သြားဖို႔ ရဲရဲ႕ခြင့္ျပဳခ်က္ေတာင္းခံရပါတယ္။ ခြင့္ျပဳခ်က္မရပဲ လက္ထပ္ခြင့္မရွိပါဘူး။ ကေလးအမ်ားစုအတြက္ ေက်ာင္းပညာ သင္ၾကားခြင့္ ကန္႕သတ္ထားသလို ရန္ကုန္တကၠသိုလ္တက္ေရာက္ခြင့္အပါအ၀င္ အျခား တကၠသိုလ္ပညာသင္ၾကားခြင့္ေတြလည္း ကန္႕သတ္ခံထားရပါတယ္။ က်န္းမာေရး ေဆး၀ါးကုသခြင့္၊ အလုပ္အကိုင္ရရွိခြင့္၊ အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္း စတာေတြကိုလည္း ကန္႕သတ္ထားပါတယ္။”

ဒါအျပင္ အရင္ ျမန္မာ အရပ္သားတပိုင္း အစိုးရ လက္ထက္ ထိပ္ပိုင္းေခါင္းေဆာင္ေတြမွာ ရိုဟင္ဂ်ာေတြအေပၚ လူမ်ဳိးေရးအရခဲြျခားမႈနဲ႕ အဆိုးျမင္တဲ့သေဘာထား အျမစ္တြယ္ေနတာကို ေတြ႕ခဲ့ရတယ္လို႔ ကုလအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္က ဆိုပါတယ္။ ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္း အိုးအိမ္စြန္႕ခြာထြက္ေျပးေနရတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာေတြကို အျခားႏိုင္ငံေတြမွာ ဒုကၡသည္ေတြအျဖစ္ သြားေရာက္အေျခခ်ခြင့္ရေအာင္ လုပ္ေပးဖို႕ အစိုးရအျမင့္ဆံုးေခါင္းေဆာင္တဦးက သူ႔ကို ေျပာခဲ့တယ္လို႔လည္း Antonio Guterres ကေျပာပါတယ္။

ဒုကၡသည္မ်ားဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢ မဟာမင္းႀကီး အေနနဲ႕ ဒုကၡသည္ေတြ အျဖစ္ ဖန္တီးဖို႔ဟာ သူ႕တာ၀န္မဟုတ္ပဲ ဒုကၡသည္ျဖစ္ရတဲ့ ျပႆနာကို ေျဖရွင္းဖို႔က သူရဲ႕ တာာ၀န္ျဖစ္ေၾကာင္း ျပန္ေျပာခဲ့တယ္လို႔ Mr. Guterres ကဆိုပါတယ္။ ဒီအျမင္ကိုၾကည့္ရင္ ရိုဟင္ဂ်ာေတြအေပၚ အဆိုးျမင္တဲ့ အျမင္ ဘယ္ေလာက္ထိ အျမစ္တြယ္ေနသလဲဆိုတာ ျပေနေၾကာင္း ဒီလို ခဲြျခားခံေနရတဲ့ လူမႈအသိုင္းအ၀ိုင္းတည္ရွိေနတာဟာ အၾကမ္းဖက္သမားေတြကို ဖိတ္ေခၚရာေရာက္ေနတယ္လို႔ သံုးသပ္ေၾကာင္း အတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္က ေျပာပါတယ္။

“ဒီလို ခြဲျခားဆက္ဆံမႈေတြရွိေနၿပီး ဆိုးရြားလွတဲ့ အေျခအေနေအာက္မွာ ေနထိုင္ေနရတဲ့ လူမႈအသိုင္းအ၀ိုင္းရွိေနျခင္းအားျဖင့္ အၾကမ္းဖက္အုပ္စုေတြအတြက္ အျမတ္ထုတ္ႏိုင္ဖို႔ ဖိတ္ေခၚေနတာပါ။ အခုလို ဆိုးရြားတဲ့ ထိခိုက္မႈေတြဟာ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္နဲ႕ ျမန္မာ ႏွစ္ႏိုင္ငံထဲသာမက ေဒသတခုလံုးကို သက္ေရာက္မႈေတြရွိႏိုင္တာပါ။ ဒါေၾကာင့္ ရိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ေတြ သူတို႔ေနရပ္ျပန္ႏိုင္ေရးနဲ႕ ႏိုင္ငံသားေတြရဲ႕ အေျခခံအခြင့္အေရး ရရွိေရး ကူညီပံ့ပိုးမႈဟာ က်ေနာ္တို႔အားလံုးအတြက္ အလြန္ကို အေရးႀကီးတယ္လို႔ က်ေနာ္ျမင္ပါတယ္။”

အခုဆိုရင္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏုိင္ငံမွာ ရိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ တသန္းေက်ာ္ရွိေနၿပီးသူတို႔ေတြရဲ႕ ရြာေတြ မီးရွဳိ႕ဖ်က္ဆီးခံရတာအပါအ၀င္ အတင္းအဓမၼျပဳက်င့္မႈနဲ႕ သတ္ျဖတ္ ညွမ္းပမ္းႏွိပ္စက္မႈ မ်ဳိးစံုကို ခံစားခဲ့ၾကရတယ္လို႔လည္း ကုလအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္Antonio Guterres ကေျပာပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဆိုးရြားလွတဲ့ ျပစ္မႈက်ဴးလြန္မႈေတြအတြက္ တာ၀န္ခံ၊ တာ၀န္ယူမႈရွိရမွာျဖစ္တယ္လို႔ သူ႕အေနနဲ႕ ယံုၾကည္ေၾကာင္း အခုလို တဆက္တည္းေျပာပါတယ္။

“ဒီျပစ္မႈက်ဴးလြန္မႈေတြအတြက္ တာ၀န္ခံမႈ၊ တာ၀န္ယူမႈ ရွိသင့္တယ္လို႔ က်ေနာ္ယံုၾကည္ပါတယ္။ ဆိုးရြား ျပင္းထန္လွတဲ့ ျပစ္မႈေတြ က်ဴးလြန္ခဲ့တယ္ဆိုတာ ထင္ရွားပါတယ္။ ဒီျပစ္မႈေတြအတြက္ တာ၀န္ယူတာ၊ အျပစ္ေပးအေရးယူတာ ရွိသင့္တယ္လို႔ က်ေနာ္ယံုၾကည္ထားပါတယ္။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံဘက္က ICC ႏိုင္ငံတကာ ရာဇ၀တ္ခံုရံုးတင္ဖို႔ ႀကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္ေနတာ က်ေနာ္သိပါတယ္။ ICC ခံုရံုးဘက္က ဘယ္ေလာက္အထိ တရားစီရင္ခြင့္ ရႏိုင္မလဲ က်ေနာ္ မသိပါဘူး။ ေသခ်ာတာကေတာ့ ရခိုင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္းမွာ ျဖစ္ခဲ့တဲ့ အေျခအေနဟာ မယံုႏိုင္စရာေကာင္းေလာက္ေအာင္ ဆိုးရြားလြန္းလွပါတယ္။”

ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းမွာ ရိုဟင္ဂ်ာေတြ ေနရပ္ျပန္ႏိုင္ၿပီး ႏိုင္ငံသားေတြရဲ႕ အေျခခံရပိုင္ခြင့္နဲ႕အညီ ေနထိုင္ခြင့္ရေအာင္လုပ္ျခင္းအားျဖင့္ ေဒသတြင္း တည္ၿငိမ္မႈရဖို႔ အေထာက္အကူေပးမွာျဖစ္သလို ဒီအတြက္လည္း ျမန္မာနဲ႕ ဆက္ဆံေရးေကာင္းမြန္တဲ့ အိႏိၵယအေနနဲ႕ ရိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ေတြ ေနရပ္ကို လံုလံုၿခံဳၿခံဳျပန္ႏိုင္ေရး ျမန္မာကို ဖိအားေပးဖို႔ ကုလအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္Antonio Guterres ကအႀကံျပဳတိုက္တြန္းခဲ့ပါတယ္။

“ျပန္လည္ရင္ၾကားေစ့ေရးနဲ႕ ဒုကၡသည္ေတြျပန္ႏိုင္ေရး အေျခအေနေတြကို ဖန္တီးဖို႔ ျမန္မာအစိုးရ အထူးသျဖင့္ ျမန္မာစစ္တပ္အေပၚ ဖိအားေပးရမွာျဖစ္ပါတယ္။ လက္ရွိအေျခအေနအရ ဒုကၡသည္ေတြ ေနရပ္ မျပန္ႏိုင္ေသးပါဘူး။ သူတို႔ေၾကာက္ရြံေနၾကပါတယ္။ သူတို႔ေနရပ္မွာ ဂုဏ္သိကၡာရွိရွိ လံုလံုၿခံဳၿခံဳေနဖို႔ အေျခအေနေတြ မရွိေသးပါဘူး။ ဒီအတြက္ အိႏၵိယ၊ တရုတ္လို ျမန္မာနဲ႕ ဆက္ဆံေရးေကာင္းမြန္တဲ့ ႏိုင္ငံေတြအေနနဲ႕ ဒုကၡသည္ေတြ ေနရပ္ျပန္ႏိုင္ေရး ျမန္မာကို တတ္ႏိုင္သမွ်နည္းလမ္းေတြနဲ႕ ဖိအားေပးရမွာျဖစ္ပါတယ္။”

ကုလသမဂၢအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ Antonio Guterres ဟာ ေအာက္တိုဘာလ ၁- ၃ ရက္ေန႔ထိ အိႏၵိယႏိုင္ငံခရီးစဥ္တြင္း အိႏၵိယ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ Narendra Modi အပါအ၀င္ အိႏၵိယ ထိပ္တန္းေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ႕ ေတြ႕ဆံုခဲ့ပါတယ္။

Source : https://burmese.voanews.com/a/india-should-support-bangladesh-on-rohingya-crisis-un-secretary-general/4597435.html